Thu thập và phân loại đồ vật
Sau bài này, em sẽ
- Học sinh phân loại được một nhóm đối tượng theo một đặc điểm cho trước.
- Học sinh nêu được đặc điểm dùng để chia các đối tượng thành nhóm.
Khám phá
Trong giờ chơi, Mai có sáu quả đồ chơi: bốn quả màu đỏ và hai quả màu xanh. Mai muốn xếp chúng cho gọn. Em sẽ dựa vào đặc điểm nào để chia nhóm?
Mai chọn màu sắc: một nhóm là quả màu đỏ, nhóm còn lại là quả không màu đỏ. Mai quan sát từng quả rồi xếp vào nhóm phù hợp.
Hãy điều chỉnh số quả ở hai nhóm trong mô phỏng, rồi quan sát cách các quả được gom theo màu.
Kiến thức trọng tâm
Phân loại đồ vật là xếp các đồ vật vào những nhóm dựa trên một đặc điểm đã chọn.
- Quan sát các đồ vật.
- Chọn một đặc điểm làm tiêu chí, chẳng hạn màu sắc, hình dạng hoặc có nắp hay không.
- Xem từng đồ vật có đặc điểm ấy không, rồi xếp vào nhóm phù hợp.
- Kiểm tra lại: không bỏ sót và không xếp một đồ vật hai lần.
Khi nêu cách phân loại, hãy nói rõ tiêu chí, ví dụ: “Mình chia theo màu sắc”.
Ví dụ
Ví dụ 1: Chia theo màu sắc
Có ba quả màu đỏ, một quả màu vàng và hai quả màu xanh. Chia các quả thành nhóm màu đỏ và nhóm không màu đỏ.
- Tiêu chí là màu sắc: đỏ hay không đỏ.
- Nhóm màu đỏ có ba quả.
- Nhóm không màu đỏ có ba quả: một quả vàng và hai quả xanh.
Vậy các quả được chia thành hai nhóm theo tiêu chí màu sắc.
Ví dụ 2: Chia theo việc có nắp
Trên bàn có một bút dạ có nắp, một hộp bút có nắp, một quyển vở, một thước kẻ và một viên phấn. Chia đồ vật thành nhóm có nắp và nhóm không có nắp.
- Tiêu chí là có nắp hay không có nắp.
- Bút dạ và hộp bút vào nhóm có nắp.
- Vở, thước kẻ và viên phấn vào nhóm không có nắp.
Kiểm tra: cả năm đồ vật đều đã được xếp đúng một lần.
Ví dụ 3: Nói rõ tiêu chí
Có một hình tròn, một hình vuông và hai hình tam giác. Em chia thành nhóm “hình tròn” và “không phải hình tròn”.
- Tiêu chí là hình có phải hình tròn hay không.
- Hình tròn vào nhóm thứ nhất.
- Hình vuông và hai hình tam giác vào nhóm thứ hai.
- Nói rõ cách chia: “Em phân loại theo hình dạng; nhóm thứ nhất là hình tròn, nhóm thứ hai là các hình không phải hình tròn”.
Lỗi hay gặp / Mẹo nhớ
- Lỗi: Đang chia theo màu sắc nhưng lại xếp một đồ vật vì nó to hơn. Mẹo: Chỉ dùng một tiêu chí trong một lần phân loại.
- Lỗi: Quên nói vì sao các đồ vật được xếp chung. Mẹo: Nói câu “Em chia theo đặc điểm…”.
- Mẹo kiểm tra: Nhìn lại từng đồ vật: đã được xếp chưa, có nằm trong đúng nhóm không?
Tự kiểm tra nhanh
Hãy tự làm trước khi xem đáp án ở cuối bài.
- Có hai bút chì màu đỏ và ba bút chì màu xanh. Nếu chia theo màu, có mấy nhóm?
- Một cái cốc có quai và một chiếc đĩa không có quai. Nêu tiêu chí có thể dùng để chia hai đồ vật.
- Khi đã chọn tiêu chí “có nắp hay không có nắp”, em có nên xếp đồ vật theo màu không?
Đáp án tự kiểm tra
- Có hai nhóm: nhóm bút chì đỏ và nhóm bút chì xanh.
- Có thể chia theo đặc điểm có quai hay không có quai.
- Không. Cần dùng đúng tiêu chí đã chọn là có nắp hay không có nắp.