Mi-li-mét và đổi đơn vị độ dài
Sau bài này, em sẽ
- Học sinh đọc, viết được số đo độ dài bằng mi-li-mét.
- Học sinh đổi được số đo đơn giản giữa mi-li-mét và xăng-ti-mét.
Khám phá
Mai muốn đo chiều dài chiếc kẹp giấy nhỏ để làm nhãn cho hộp bút. Vạch xăng-ti-mét trên thước hơi lớn để đọc thật chính xác. Trên thước, mỗi khoảng nhỏ giữa hai vạch xăng-ti-mét được chia thành những vạch bé hơn. Ta dùng mi-li-mét để đo những độ dài nhỏ như vậy.
Hãy quan sát đoạn thước trong mô phỏng và đếm các khoảng nhỏ từ đầu này đến đầu kia.
Kiến thức trọng tâm
Mi-li-mét là đơn vị đo độ dài, viết tắt là mm. Một khoảng nhỏ trên thước thường ứng với một mi-li-mét.
Một xăng-ti-mét gồm mười mi-li-mét:
$$1\text{ cm}=10\text{ mm}$$
Vì mỗi xăng-ti-mét có mười khoảng nhỏ nên khi đổi từ xăng-ti-mét sang mi-li-mét, ta lấy số xăng-ti-mét nhân với mười. Khi đổi một số mi-li-mét tròn chục sang xăng-ti-mét, ta lấy số mi-li-mét chia cho mười.
Muốn đo một vật bằng thước, đặt một đầu vật trùng với vạch số không rồi đọc số ở đầu còn lại. Nhớ đọc kèm đơn vị mm.
Ví dụ có lời giải
Ví dụ 1: Đọc số đo trên thước
Một đầu chiếc kẹp giấy đặt ở vạch số không. Đầu kia trùng với vạch thứ mười tám tính từ vạch số không. Chiếc kẹp dài bao nhiêu?
- Mỗi khoảng nhỏ là một mi-li-mét.
- Đầu kẹp giấy ở vạch thứ mười tám.
- Vậy chiếc kẹp dài $18\text{ mm}$.
Ví dụ 2: Đổi từ xăng-ti-mét sang mi-li-mét
Đổi $4\text{ cm}$ ra mi-li-mét.
- Một xăng-ti-mét bằng mười mi-li-mét.
- Tính: $4 \times 10=40$.
- Vậy $4\text{ cm}=40\text{ mm}$.
Ví dụ 3: Đổi từ mi-li-mét sang xăng-ti-mét
Đổi $60\text{ mm}$ ra xăng-ti-mét.
- Mỗi xăng-ti-mét ứng với mười mi-li-mét.
- Tính: $60 : 10=6$.
- Vậy $60\text{ mm}=6\text{ cm}$.
Lỗi hay gặp / Mẹo nhớ
- Lỗi: Nhầm một xăng-ti-mét có một trăm mi-li-mét. Nhớ: Một xăng-ti-mét có mười mi-li-mét.
- Lỗi: Đặt đầu vật ở mép thước thay vì vạch số không. Hãy căn đầu vật vào vạch số không rồi mới đọc.
- Mẹo nhớ: Đổi cm sang mm thì nhân với mười; đổi mm tròn chục sang cm thì chia cho mười.
Tự kiểm tra nhanh
- Một đoạn dây dài $3\text{ cm}$. Đoạn dây dài bao nhiêu mi-li-mét?
- Đổi $80\text{ mm}$ ra xăng-ti-mét.
- Trên thước, đầu một vật ở vạch số không và cuối vật ở vạch thứ hai mươi lăm. Vật dài bao nhiêu mi-li-mét?
Đáp án — hãy tự làm trước khi xem:
- $30\text{ mm}$.
- $8\text{ cm}$.
- $25\text{ mm}$.