Ki-lô-mét trong thực tế
Sau bài này, em sẽ
- Học sinh nhận biết được kí hiệu ki-lô-mét.
- Học sinh chọn được ki-lô-mét để biểu thị khoảng cách phù hợp.
Khám phá
Cuối tuần, Mai cùng gia đình đi từ nhà đến một khu vườn ở ngoại ô. Trên biển chỉ đường có ghi khoảng cách là $8\,\text{km}$. Quãng đường này dài hơn nhiều so với chiều dài chiếc bàn học. Vì vậy, ta cần một đơn vị thích hợp để nói về những khoảng cách xa.
Em thử nghĩ: Nếu đo khoảng cách giữa hai thị trấn, em sẽ chọn xăng-ti-mét, mét hay ki-lô-mét?
Hãy kéo điểm trên tia số để xem các khoảng cách từ nhà đến những địa điểm khác nhau được biểu thị bằng ki-lô-mét.
Kiến thức trọng tâm
Ki-lô-mét là đơn vị đo độ dài, thường dùng để biểu thị khoảng cách xa, chẳng hạn khoảng cách giữa nhà và một địa điểm ở xa hoặc giữa hai địa điểm.
Ki-lô-mét viết tắt là km. Ví dụ: khoảng cách là $8\,\text{km}$.
Vì sao chọn km? Những chặng đường xa sẽ khó nói gọn bằng đơn vị nhỏ như xăng-ti-mét. Dùng km giúp biểu thị khoảng cách giữa các địa điểm thuận tiện hơn.
Ví dụ có lời giải
Ví dụ 1: Chọn đơn vị đo
Khoảng cách từ làng Hoa đến thị trấn là $12\,\text{km}$. Đơn vị nào đang được dùng?
- Đây là khoảng cách giữa hai địa điểm.
- Khoảng cách khá xa nên dùng ki-lô-mét.
- Kí hiệu của ki-lô-mét là km.
Đáp án: Khoảng cách được biểu thị bằng ki-lô-mét, kí hiệu km.
Ví dụ 2: Chọn đơn vị phù hợp
Để ghi khoảng cách từ nhà đến bến xe ở huyện bên cạnh, nên chọn cm, m hay km?
- Đây là quãng đường giữa hai địa điểm, không phải một vật nhỏ.
- Quãng đường xa nên chọn ki-lô-mét.
Đáp án: Chọn km.
Ví dụ 3: Phân biệt khoảng cách gần và xa
Minh muốn ghi độ dài chiếc thước học tập và khoảng cách từ nhà đến một hồ nước ở xa. Với mỗi việc, em chọn đơn vị nào?
- Chiếc thước là vật ngắn, thường đo bằng xăng-ti-mét.
- Khoảng cách đến hồ nước ở xa thường biểu thị bằng ki-lô-mét.
Đáp án: Chiếc thước dùng cm; khoảng cách đến hồ nước dùng km.
Lỗi hay gặp / Mẹo nhớ
- Lỗi hay gặp: Chọn km để đo một vật nhỏ như bút chì. Hãy nghĩ xem em đang đo một đồ vật hay một quãng đường xa.
- Mẹo nhớ: Vật nhỏ thường dùng cm; độ dài hoặc khoảng cách gần có thể dùng m; khoảng cách xa giữa các địa điểm thường dùng km.
- Đọc kí hiệu km là “ki-lô-mét”.
Tự kiểm tra nhanh
- Ki-lô-mét viết tắt bằng kí hiệu nào?
- Khoảng cách giữa hai thành phố thường chọn đơn vị nào: cm, m hay km?
- Đo chiều dài một chiếc bút chì, em thường chọn km hay cm?
Đáp án — hãy che phần này khi làm bài:
- km.
- km.
- cm.